Xuân về một chút ân t́nh

            Bảo Phương

 

 Trong chúng ta, ai ai cũng có ít nhiều kỷ niệm buồn vui trong đời. Riêng tôi, cứ mỗi độ xuân về là ḷng bồi hồi nhớ lại những năm tháng ấu thơ nôn nao đón Tết nơi quê nhà. Nhớ làm sao giờ khắc thiêng liêng của đêm giao thừa với tiếng pháo nổ rợp trời!

Tôi sinh ra và lớn lên giữa trung tâm đô thành Sài G̣n. Hồi ấy, cha tôi là Sĩ quan quân lực Việt Nam Cộng Ḥa cấp bậc Đại úy, mẹ tôi làm thư kư cho một hăng truyền thông của Mỹ. Chị em tôi lớn lên trong t́nh yêu thương có đủ cả cha lẫn mẹ thật là hạnh phúc. Thưở ấy, cứ trước Tết độ một tháng là mẹ tôi lo t́m mua cho chị em tôi những bộ quần áo mà Người cho là đẹp nhất và diện cho chúng tôi trong những ngày Tết. Sáng mồng Một Tết nào cũng vậy, sau khi mẹ cha tôi cúng kiến xong chúng tôi khoanh tay mừng tuổi và nhận chiếc bao màu đỏ đầu tiên. Tiếng xe Jeep bắt đầu nổ máy, cha tôi đưa cả nhà đi viếng chùa lễ Phật, chúc Tết ông bà và thăm họ hàng. Nơi dừng lại trước tiên bao giờ cũng  là nhà Nội tôi. Tại các chùa Xá Lợi, Vĩnh Nghiêm, Đại Giác, Linh Sơn và c̣n nhiều chùa khác tôi không nhớ hết, quang cảnh mọi người đi lễ chùa thật là tấp nập, khói nhang nghi ngút, mai vàng và xác pháo rải rác khắp nơi thật là đẹp.

Từng mùa Xuân ngập tràn hạnh phúc như thế đi qua thời thơ ấu của chúng tôi nhưng quá ngắn ngủi. Đó là quăng thời gian đẹp nhất và cũng là duy nhất hằn sâu vào kư ức mà tôi không  sao quên được.

Bên cạnh sự thành đạt, niềm hạnh phúc có mấy ai tránh khỏi những đau thương, mất mát trong cuộc đời - cuộc đời vốn dĩ là vô thường này.

Biến cố ba mươi tháng tư năm bảy lăm ập đến. Bầu trời Sài G̣n với những chiếc trực thăng liên tiếp vần vũ gầm rú. Quang cảnh ngoài đường th́ thật là hỗn độn, người ta hối hả kẻ chạy ngược người chạy xuôi la í ơí. Gần nhà tôi có depot rác, người ta đua nhau chở đến vứt ở đấy những thứ có liên quan đến chế độ cũ như cờ Mỹ, quần áo lính, v.v… Mẹ tôi dắt díu chị em tôi với chiếc vali nhỏ trên tay từ giă người d́ ruột mà mẹ tôi thương bà như mẹ trước lúc đi xa, bà và mẹ tôi ôm nhau khóc. Họ đều lo lắng cho cha tôi c̣n đang kẹt tại Củ Chi và cuối cùng mẹ tôi quyết định ở lại để lo cho cha tôi. Dạo đó, tôi cũng chẳng hiểu chuyện ǵ xảy đến, chỉ thầm ngạc nhiên tại sao vắng bóng cha tôi cùng với chiếc xe Jeep quen thuộc không c̣n nữa. Cha tôi đă bị Cộng sản bắt giam không rơ tông tích. Sau một thời gian lặn lội đi t́m kiếm thăm hỏi khắp nơi với tâm trạng lo âu không rơ sinh mạng chồng ḿnh như thế  nào,  mẹ tôi cuối cùng cũng lần ra được chỗ của cha tôi bị giam cầm mà Cộng sản gọi là trại cải tạo.

Thế là bỗng dưng từ đó tôi không c̣n thấy Tết nữa, không c̣n được súng xính trong áo váy mới. Nơi ở mới của chúng tôi cũng thật là vắng vẻ hiu quạnh, xung quanh chỉ là đồng khô cỏ cháy và cát nóng, có những đoạn đường bờ nhỏ hẹp mà mẹ tôi chỉ có thể dẫn bộ chiếc xe đạp chứ không thể cưỡi, c̣n tôi lục tục theo sau. Tôi được mẹ cho mặc quần đen, áo bà ba mà chính tay Người cắt may cho tôi dưới ánh đèn dầu leo lét. Sau này lớn hơn một chút tôi mới được mẹ giải thích là gia đ́nh tôi đang ở kinh tế mới, mẹ tôi hầu mong như vậy th́ cha tôi mới sớm được trả tự do dưới sự “cứu xét và khoan hồng của Nhà  nước Cộng sản” qua những lá đơn mà mẹ tôi gửi đi khắp nơi.

 

                                Anh đi vắng cửa vắng nhà

                                Giường loan gối quế, mẹ già ai nuôi?     (Ca dao)

 

Có một dạo mẹ tôi rước Nội tôi từ Sài G̣n về cùng chung sống, đă làm vơi bớt đi phần nào nỗi thiếu vắng người cha thân thương của tôi ngày ấy. Thời gian rồi dần trôi, mẹ tôi một thân gầy đơn độc, cứ như thế hết buôn bán tảo tần đến làm ruộng, làm rẫy lam lũ nuôi dạy hai chị em tôi ăn học và thăm nuôi chồng bị tù đày. Hằng đêm, vừa giúp tôi giải các bài tập khó ở trường, mẹ vừa tranh thủ đọc các loại sách về nông nghiệp hướng dẫn trồng trọt, chăn nuôi. Niềm an ủi, hy vọng duy nhất của mẹ tôi là những cánh thư của cha từ trại “cải tạo” gửi về và nh́n chúng tôi ngày một khôn lớn.

Hết Hạ đến Thu sang, Đông tới rồi Xuân về. Tết vẫn cứ đến. Mẹ tôi cũng như hầu hết bao phụ nữ khác thời ấy có chồng con đi “học tập cải tạo” cùng chịu chung một số phận, đều trải qua những cái Tết sinh ly, buồn tẻ.

Bà Nội tôi bày cho mẹ gói bánh tét. Em trai tôi dành riêng những gốc củi to để nấu bánh, cắt phơi lá chuối, chẻ dây. Chiều hai mươi chín Tết, tôi cùng mẹ chuẩn bị các phụ liệu và gói bánh. Mấy bà cháu tôi quây quần bên nồi bánh dưới ánh lửa bập bùng trong đêm ba mươi đợi đón giao thừa. Cuộc sống của chúng tôi cứ êm đềm trôi như thế cho đến lúc cha tôi được trả tự do, bà tôi mất, … và mọi thứ cứ tiếp tục đổi thay theo luật vô thường.

Như vậy đó, cuộc đời giả tạm này là một bể khổ thăng trầm, là một ḍng chảy luôn biến đổi không ngừng chợt đến chợt đi, chợt hiện rồi chợt tắt. Mỗi sớm mai thức giấc, mới biết ta c̣n hiện hữu trên thế gian này. Nếu một mai phải rời bỏ xác thân này th́ cái ǵ sẽ c̣n lại bên ta măi măi? Có phải danh vọng, tiền tài, người thân sẽ theo ta? Hăy nghe người ta than khóc khi cha mẹ họ qua đời rằng “…tại sao bỏ con mà đi?” mà không phải là “…cho con đi theo với!”. Không, những ǵ mà ta trân quư nhất khi c̣n sống sẽ vĩnh viễn rời xa, chỉ có nghiệp dữ, nghiệp lành như h́nh với bóng mới bám chặt theo ta măi măi.

Một năm mới nữa lại đến. Xin chia sẻ một chút ǵ thân thương nhất trong tôi với mọi người chốn đây nơi đất khách và cùng nhau nguyện cầu trong hương thơm đạo hạnh:

 

… Xuân về muôn vạn hoa tươi

Thong dong tự tại trước lời sân si.

Chắp tay cầu nguyện sá ǵ

Tâm ḿnh thanh thoát thị phi qua cầu

Ngàn năm nước chảy về đâu

Trời xanh mây trắng ai sầu mặc ai

Xuân về với tháng năm dài

Với hương đạo hạnh thơm hoài nhân gian

Xuân về mang cả hân hoan

Trao cho nhân loại ngập tràn niềm vui.

 

(Xuân về - HT Thích Măn Giác)